Ingrijpende aanpassing van de asbestregelgeving

Zoveel is zeker: het nieuw KB, trad in werking op 22 december 2025 en bevat een aantal ingrijpende wijzigingen. Deze situeren zich in een verlaging van de grenswaarden bij blootstelling, het invoeren van scherpere meettechnieken met behulp van elektronenmicroscopie, een verplichte registratie via de website van FOD WASO voor de techniek van “Eenvoudige Handelingen” en strengere erkenningsprocedures en controles op het vlak van de verplichte opleidingen.

Verlaging limietwaarden

Eerste belangrijke wijziging situeert zich dus op een stapsgewijze maar forse verlaging van de grenswaarden bij blootstelling aan asbest.

• Van 21/12/25 tot 20/12/29: 0,01 vezel/cm³ of 10x strenger dan voorheen!
• Vanaf 21/12/29: 0,002 vezel/cm³!

Het gevolg van de strengere grenswaarden is ook dat de meetmethode verandert: labo’s moeten voortaan gebruikmaken van elektronenmicroscopie.

Asbestinventaris verstrengd

Elke werkgever moet een asbestinventaris hebben van zijn gebouwen. Dat was al zo, maar wie dat opstelt en hoe het eruitziet is verstrengd. Vanaf nu mag enkel een erkende expert in asbestinventarisatie een inventaris opstellen.

Dat kan een bevoegd persoon van een erkend labo zijn, een preventieadviseur arbeidshygiëne met voldoende kennis of een deskundige gecertificeerd via de gewestelijke asbestregelgeving. De actualisering van de inventaris mag wel nog intern gebeuren.

Asbest verwijderen krijgt voorrang

Als uit je inventaris blijkt dat er asbest aanwezig is, moet je een beheersprogramma opstellen waar de nodige maatregelen in staan. Verwijdering krijgt voortaan prioriteit wanneer het materiaal in slechte staat is of beschadigd kan raken. Asbest fixeren of inkapselen mag enkel nog als tijdelijke oplossing als uit de risicoanalyse blijkt dat het verantwoord is.

Ook voor zelfstandigen zonder personeel

Een andere belangrijke nieuwigheid is dat de nieuwe reglementering niet enkel van toepassing is op werkgevers maar evenzeer op zelfstandigen zonder personeel. Om voldoende veiligheid en kwaliteit te kunnen garanderen, mogen asbestverwijderaars niet met interims werken(verbod dat al bestond in 2026). Volgens FOD WASO dient gestreefd naar “duurzame en stabiele samenwerkingen met een beperkt aantal betrouwbare arbeidskrachten”.

Iedereen die asbest verwijdert moet zich registreren

Hoe kan ik opgenomen worden in de lijst van ondernemingen die sloop- of verwijderingswerkzaamheden mogen uitvoeren door middel van de techniek van de eenvoudige handelingen? Via het formulier ‘04_Formulier_VI.4-2_lijst EH_melding‘. Vul dit formulier in en stuur het naar het adres dat op het formulier vermeld staat.

Altijd werken eenvoudige handelingen melden

De FOD Werkgelegenheid vraagt dat de templates op onze website zo veel mogelijk gebruikt worden, maar in principe kan een onderneming ook een eigen template opstellen. Als zij daarvoor kiest, draagt zij wel de verantwoordelijkheid voor de volledige overeenstemming tussen de gebruikte documenten en de templates die ter beschikking worden gesteld door de FOD Werkgelegenheid (art. I.1-5, § 2 van de Codex over het welzijn op het werk).

De werken van asbestverwijdering moeten uiterlijk vijftien kalenderdagen voor de geplande aanvang van de werkzaamheden gemeld worden bij FOD WASO. Bij uitstel van de geplande werken of verandering van data moet dit tevens gemeld worden. De werkzaamheden moeten ook gemeld worden aan het comité PBW en de klant waar de werkzaamheden worden uitgevoerd.

Enkel nog motor aangedreven volgelaatmaskers?

Ook op het vlak van preventie en beschermingsmiddelen wordt de lat voor eenvoudige handelingen een stuk hoger gelegd. Een motoraangedreven volgelaatsmasker met P3 filter is als de regel te beschouwen. Hier krijg je meer details.

Douche verplicht bij eenvoudige handelingen?

De regelgeving vertrekt van het principe dat ook bij eenvoudige asbestwerken douches worden voorzien. De (driecompartimenten)douche vormt de regel: een vuil sas (uittrekken van besmette kledij), een tussenafdeling met douche en tot slot een proper sas (aankleden). Alleen indien uit een conforme risicoanalyse blijkt dat douches niet vereist zijn, kan hiervan worden afgeweken. Hier krijg je meer details.

De risicoanalyse

Voor asbest eenvoudige handelingen is taak‑ en blootstellingsgerichte risicoanalyse aangewezen (artikel VI.2‑3) , waarbij systematisch rekening wordt gehouden met alle mogelijke blootstellingswegen (inclusief huidcontact), met bijzonder kwetsbare risicogroepen, en met de noodzaak om blootstelling aan kankerverwekkende stoffen maximaal te vermijden. Hier krijg je meer details.

Kwaliteitsvolle opleidingen

Voor opleidingscentra is het belangrijk te weten dat de opleiding altijd moet worden afgestemd op de aard van de werkzaamheden en de concrete asbesttoepassingen waarmee deelnemers te maken hebben, en niet uitsluitend op de benaming van het beroep. Een mogelijke indeling van herhalingsmodules ‘eenvoudige handelingen’ kan dus best gestoeld zijn op de materialen en toepassingen waarvoor de onderneming de techniek van de eenvoudige handelingen zal gebruiken.

Het groeperen van beroepen kan, maar is niet altijd aangewezen of voldoende. Waar dergelijke beroepsgroeperingen worden gebruikt, moeten zij steeds vertrekken vanuit de typische asbesthoudende materialen en toepassingen die binnen die werkzaamheden voorkomen. Voor een opleidingscentrum kan dit betekenen dat opleidingen thematisch of toepassingsgericht worden opgebouwd, bijvoorbeeld op basis van frequente blootstellingssituaties.

Het wordt dus aangeraden expliciet te vermelden in de opleidingsinhoud en attestering over wélke asbesthoudende materialen & toepassingen het exact ging.

De opleidingscentra moeten over een erkenning beschikken en de ingezette lesgevers moeten blijk geven van een doorgedreven kennis en praktijkervaring.

Hulp nodig 

Is uw bedrijf te klein om een fulltime preventieadviseur in dienst te nemen? Of komt u als zaakvoerder tijd te kort om het werk uit te voeren zoals je zou willen? 4 safe helpt bij het maken van de risicoanalyses of het uitwerken van de nodige documenten. Contacteer 4safe voor ondersteuning.

 

Meer weten

Databank – foto’s – waar kan asbest inzitten?

Nieuwe asbestregels

Asbestinventaris

OVAM